جستجو
    جستجوی پيشرفته  
صفحه اصلی
 
  
 
 
کتاب صوتی آه بر اساس ترجمه نفس المهموم
 
 
 
 
 
حقیقت و انسانیت؛ حماسه امام حسین علیه السلام در واقعه کربلا
1,209
 
 
Tahoor_invitation

آیا امام حسین علیه السلام علیهماالسلام حادثه حماسی دارد یا ندارد؟ آیا شخصیت‏ حسین‏بن‏علی علیهماالسلام  یک شخصیت حماسی هست یا نیست؟ ما باید شخصیت حسین‏بن‏علی علیهماالسلام را که برای ما یک شخصیت انسانی است‏ بشناسیم. این مرد که ما هر سال به نام او وقتها صرف می‏کنیم، پولها خرج‏ می‏کنیم، روزها تعطیل می‏کنیم، باید خصوصیاتش برای ما شناخته شود و از جمله خصوصیات او همین است که آیا حسین علیه‏السلام یک شخصیت حماسی هست‏ یا نه؟ آیا ما باید با وجود حسین علیه السلام و سرگذشت او یک احساس حماسی‏ داشته باشیم، یا یک احساس تراژدی، مصیبت، رثا و نفله‏شدن؟

در اینجا لازم است مختصری توضیح بدهم: شخصیتهای حماسی که اغلب در منظومه‏های حماسی از آنها یاد شده است، جنبه نژادی و قومی دارند و این اعم است از شخصیتهای افسانه‏ای مثل رستم و اسفندیار و یا شخصیتهای واقعی مثل جلال الدین خوارزمشاه در تاریخ ایران. غالبا قهرمانان یک قوم اعم از واقعی و افسانه‏ای، از آن نظر که انتساب‏ به آن قوم دارند، احساسات آن مردم را تحریک می‏کنند. اصولا قهرمان‏ دوستی و قهرمان پرستی جزء سرشت بشر است. مخصوصا وقتی که قهرمان، تعلقی هم به انسان داشته باشد که انسان بخواهد به او افتخار کند. این‏ قهرمانهای کشتی که موفقیتی به دست می‏آورند، براستی مردم برای آنها ابراز احساسات می‏کنند، یا قهرمانی که هالتر بلند کرده و رکورد را شکسته‏ و مثلا سه کیلو بیشتر از رکورد جهانی بالا برده است، چقدر تاج‏گل نثارش‏ می‏کنند، و یا برای کسی که کشتی گرفته و با یک فن، حریف خود را ضربه‏ فنی کرده است، براستی ابراز احساسات می‏کنند.

اینها به خاطر این است که قهرمان‏دوستی و قهرمان‏پرستی در سرشت بشر است و ضمنا او از قهرمان ملت و قوم خودش تجلیل می‏کند نه از قهرمان‏ دیگری. در کشتیهای بین‏المللی افراد هر ملت چه آنهائی که آنجا حاضرند و چه آنهائی که از رادیوها گوش می‏کنند، احساساتشان متوجه هموطنان خودشان‏ است که افتخاری برای وطن و قوم خودشان کسب کنند. ما وقتی داستان رستم و اسفندیار و افراسیاب و این‏طور چیزها را می‏خوانیم، چون می‏گویند افراسیاب‏ از ماوراءالنهر و از یک ملت دیگری بوده و رستم از ملت ایران بوده است‏، قهرا دلمان می‏خواهد که همیشه تفوق مال رستم باشد، و افسانه‏ساز هم‏ داستانها و افسانه‏ها را چنان ساخته است که با ذائقه ما جور در بیاید، یعنی همیشه آن طرف مغلوب و محکوم و این طرف غالب و قاهر باشد. این‏ حماسه ها، حماسه‏های قومی است، یعنی اختصاص به یک قوم و نژاد معین و یک آب‏وخاک معین دارد.

اما مطلب در مورد حسین علیه‏السلام غیر از این است. حسین علیه السلام یک‏ شخصیت حماسی است اما نه آنطور که جلال‏الدین خوارزمشاه یک شخصیت حماسی‏ است و نه آنطور که رستم افسانه‏ای یک شخصیت حماسی است. حسین علیه السلام یک شخصیت حماسی است، اما حماسه انسانیت، حماسه بشریت، نه حماسه‏ قومیت. سخن حسین علیه السلام، عمل حسین علیه السلام، حادثه حسین علیه السلام، روح حسین‏ علیه السلام، همه چیز حسین علیه السلام هیجان است، تحریک است، درس است، القاء نیروست، اما چه‏جور القاء نیروئی؟ چه‏جور درسی؟ آیا از آن جهت‏ که مثلا به یک قوم بخصوص منتسب است؟! یا از آن جهت که شرقی است؟ یا از آن جهت که مثلا عرب است و غیر عرب نیست؟! یا به قول بعضی از ایرانیها از آن جهت که مثلا زنش ایرانی است؟!

اساسا در وجود حسین علیه السلام یک چنین حماسه‏هائی نمی‏تواند وجود داشته باشد و علت شناخته نشدن حسین علیه السلام هم همین است. چون حماسه او بالاتر و مافوق اینگونه حماسه‏هاست، کمتر افراد می‏توانند او را بشناسند. حالا ببینیم که واقعا چطور است؟ شما در جهان یک شخصیت حماسی مانند شخصیت حسین بن علی علیهماالسلام از نظر شدت حماسی بودن و از نظر علو و ارتفاع حماسه یعنی جنبه‏های انسانی نه‏ جنبه قومی ‏و ملی پیدا نخواهید کرد. حسین علیه السلام سرود انسانیت است، نشید انسانیت است و به همین دلیل نظیر ندارد و به جرأت عرض می‏کنم که‏ نظیر ندارد. شما در دنیا حماسه‏ای مانند حماسه حسین بن‏علی علیهماالسلام  پیدا نخواهید کرد، چه از نظر قدرت و قوت حماسه و چه از نظر علو و ارتفاع و انسانی بودن آن و متاسفانه ما مردم این حماسه را نشناخته‏ایم.

 
 
 
 

تفاوت حماسه مقدس با حماسه های قومی و ملی

 
 
 
 
حماسه حسینی 1، صفحه 121-118
 
 
 
 
 
   
 
ادب و اخلاق > رذیلت های اخلاقی
 
فرهنگ و علوم انسانی > جامعه شناسی > جامعه شناسی دینی
 
اعلام > شخصیت ها > معصومین > چهارده معصوم > امام حسین(ع) > زندگینامه
 
 
 
حماسه حسینی 1، صفحه 121-118
   
 
 
 
کاربر گرامی، این بخش اختصاص دارد به نظر شما درباره موضوع مطرح شده، در صورتی که نیاز به سئوال یا بحث و گفتگو در رابطه با موضوع مربوطه را دارید، از طریق سایت کاربران (my.tahoor.com) اقدام نمایید.
 
 
   
 
 
 
طهور قرآن | دایره المعارف طهور | کتابخانه طهور | پادکست طهور | اعلام | کتاب شناسی | سایت ٥ روز | طهور فرانسه
 
کلیه حقوق متعلق است به موسسه فرهنگی جام طهور